Rand van Gewone vogelmelk bij koetshuis Dekema State in volle bloei.

Rand van Gewone vogelmelk bij koetshuis Dekema State in volle bloei.

Op dit moment zijn er nog vrij veel planten in bloei. Dit is de laatste ‘Kalender’week van het stinzenflora seizoen 2018 in de Stinzenflora-monitor. Weet je dat je op een foto kunt klikken om hem te vergroten?

Kalender 2018 week 19
 Wit hoefbladGevlekt longkruidKnikkende vogelmelkBostulpWilde hyacintGevlekte aronskelkDaslookHaarlems klokkenspelDichtersnarcisGewone vogelmelkItaliaanse aronskelkAdderwortel
Dekema State                      
Hackfort                  
Jongemastate                      
Martenastate                    
Pastorietuin Easterein                     
Schierstins                        
Stinze Stiens                      
Aanwezig: hier en daar regelmatig massaal
Bloei: begin volop hoogtepunt afnemend

Stinzenflora-monitor Kalender 2018 week 19. Scroll horizontaal om alle planten te zien. Meer weten over een terrein of stinzenplant? Klik op de naam in de tabel.

Bloedzuring in Park Jongemastate.

Bloedzuring breidt zich enorm uit in Park Jongemastate.

Knikkende vogelmelk (Ornithogalum nutans), de laatbloeiende variant, en Knolsteenbreek (Saxifraga granulata) bij Pakhûs SOLO, Stiens.

Knikkende vogelmelk (Ornithogalum nutans), de laatbloeiende variant, en Knolsteenbreek (Saxifraga granulata) bij Pakhûs SOLO, Stiens.

Lang niet al die bloeiende planten worden tot de stinzenplanten gerekend maar ze horen er wel bij en werden door Van der Ploeg ‘Bijgoed’ genoemd. Dergelijke planten die nu bloeien zijn: Fluitenkruid, Donkere Ooievaarsbek, Overblijvende of Groen blijvende ossentong, Madelieven, Bloedzuring, Lievevrouwebedstro,

Bloem van de Hartbladzonnebloem of Doronicum pardalianches bij Stinze Stiens.

Bloem van de Hartbladzonnebloem of Doronicum pardalianches bij Stinze Stiens.

en twee soorten Doronicums: de Hartbladzonnebloem en de Weegbreezonnebloem.

Weegbreezonnebloem (Doronicum plantagineum) bij Stinze Stiens.

Weegbreezonnebloem (Doronicum plantagineum) bij Stinze Stiens.

De nu bloeiende stinzenplanten zijn:

Italiaanse aronskelk bij Stinze Stiens. De stamper is geel.

Italiaanse aronskelk bij Stinze Stiens. De stamper is geel terwijl de stamper bij de Gevlekte aronskelk bruin is.

de Italiaanse aronskelk, Daslook, de laat bloeiende variant van de Knikkende Vogelmelk en Gewone vogelmelk en niet te vergeten Haarlems klokkenspel, terwijl de Hyacinten met hun fraaie paarse kleur daartussen opvallen. 

Boshyacint (Hyacinthoides non-scripta), Pastorietuin, Easterein.

Wilde hyacint (vermoedelijk de hybride Kruishyacint), Pastorietuin, Easterein.

Spaanse hyacint komt mooi boven het gras uit op Hackfort.

Spaanse hyacint komt mooi boven het gras uit op Hackfort.

Tweet en foto van Kevin Walker (10 mei 2018) @BSBscience: 'Drie Wilde hyacinten op mijn wandeling naar het werk vandaag. Van l.n.r. de Spaanse hyacint (Hyacinthoides hispanica), de hybride 'Kruishyacint' (Hyacinthoides x massartiana en de inheemse Boshyacint (Hyacinthoides non-scripta).

Tweet en foto van Kevin Walker (10 mei 2018) @BSBscience: ‘Drie Wilde hyacinten op mijn wandeling naar het werk vandaag. Van l.n.r. de Spaanse hyacint (Hyacinthoides hispanica), de hybride ‘Kruishyacint’ (Hyacinthoides x massartiana en de inheemse Boshyacint (Hyacinthoides non-scripta).

Vogelmelk in volle bloei op Dekema State

Vogelmelk in volle bloei op Dekema State torent boven de madeliefjes uit

Bij avond sluiten de bloempjes van de vogelmelk zich bij Dekema State,

Bij avond sluiten de bloempjes van de vogelmelk zich bij Dekema State, en vallen dan veel minder op tussen het wit van de madelieven, ook al sluiten die zich ook.

Bij Dekema State: verdwijnt het sporadisch aanwezige Haarlems klokkenspel overdag in de zee van Madelieven, maar als de Madeliefjes zich sluiten bij avondlicht dan komen de Haarlems klokkenspelletjes eindelijk in beeld. Precies andersom gaat het met de Vogelmelk. Hoewel deze boven de Madeliefjes uitsteken sluiten de kelkjes bij avond en bij minder weer. Dan vallen ze een beetje weg in het geheel van het bloeiende veld. Hier is het juist de zon die ze open tovert en dan breeduit laat stralen zodat ze de Madelieven als het ware laten verbleken. Het is opvallend hoe Gewone Vogelmelk en de Wilde Hyacint in staat zijn boven Zevenblad uit te komen, mits deze niet te hoog opgroeit.

Adderwortel in Park Jongemastate.

De beginnende bloei van de Adderwortel in Park Jongemastate.

In Park Jongemastate: staat aan de buitensingel het Fluitenkruid nu hoog en uitbundig te bloeien. Daar worden nu alle voorjaarsplanten volledig overheersd door deze witte sfeervolle pracht. In het Park zelf, onder de oude poort door, bloeien veel soorten planten, die het Park een kleurrijk aanzien geven, zoals Doronicums, Salomonszegel en de Adderwortel, de laatst bloeiende van de stinzenplanten.

Adderwortel (Persicaria Bistorta), vroeger 'Polygonum Bistorta' in: Afbeeldingen der Artsenygewassen, Amsterdam (J.C. Sepp en Zoon), 1896.

Adderwortel (Persicaria Bistorta), vroeger ‘Polygonum Bistorta’ in: Afbeeldingen der Artsenygewassen, Amsterdam (J.C. Sepp en Zoon), 1796.

Adderwortel (Persicaria bistorta), vroeger Polygonum Bistorta in: J. Kops, Flora Batava, Amsterdam (J.C. Sepp en zoon), dl. IV, 1822.

Adderwortel (Persicaria bistorta), vroeger Polygonum Bistorta in: J. Kops, Flora Batava, Amsterdam (J.C. Sepp en zoon), dl. IV, 1822.

De Adderwortel is een van de oudst bekende stinzenplanten die in het alleroudste bekende kruidenboek voorkomt: De Materia Medica, oorspronkelijk in het Grieks geschreven door Dioskurides in de eerste eeuw na Christus. 

Lindenlaantje met Haarlems klokkenspel bij Martenastate. Foto: Stinze Stiens.

Lindenlaantje met Haarlems klokkenspel bij Martenastate. Foto: Stinze Stiens.

Bij Martenastate bloeit het Haarlems klokkenspel nu volop langs de laan met de oude geknotte Linden.

De terreinen zijn allemaal verschillend en ook het beheer verschilt per terrein. In de 19e eeuw werd het gras in de perken van de slingertuin na de eerste maaibeurt regelmatig gemaaid, waardoor het het karakter had van een gazon. Dit type beheer wordt momenteel toegepast bij Pastorietuin Easterein, Philippusfenne, Martenatuin en op het voorplein van kasteel Hackfort. Hoewel al deze terreinen ruwweg op dezelfde manier beheerd worden zijn er toch flinke verschillen. Het tijdstip van de eerste maaibeurt kan behoorlijk verschillen, wel of niet bemesten en wel of niet verticuteren. 

Kievitsbloem (Fritillaria meleagris). Pastorietuin, Easterein.

Kievitsbloem (Fritillaria meleagris), zaaddozen. Pastorietuin, Easterein.

Pastorietuin Easterein heeft momenteel het volgende beleid: Deze week is het grasveld met Krokussen en Sneeuwklokken voor het eerst gemaaid en bemest (6-2-20 + 3 MGO). Een week eerder waren de compacte velden Winterakoniet reeds met een bosmaaier afgetopt om zo voldoende licht en lucht toe te laten tot het gazon. In eerdere jaren werden deze delen steeds opnieuw ingezaaid. De huidige aanpak lijkt nu te werken.

Zaaddozen van de Knikkende vogelmelk (Ornithogalum nutans). Pastorietuin, Easterein.

Zaaddozen van de Knikkende vogelmelk (Ornithogalum nutans), de variëteit zoals deze in historische tuinen voorkomt. Pastorietuin, Easterein.

Kievitsbloem (Fritillaria meleagris), zaaddozen. Pastorietuin, Easterein.

Kievitsbloem (Fritillaria meleagris), zaaddozen. Pastorietuin, Easterein.

Ons streven is om een balans te vinden tussen het volledig uit laten bloeien en afsterven van de stinzenplanten, daar waar mogelijk verzamelen en verspreiden van zaad (Bonte Krokus, Knikkende Vogelmelk en de Kievitsbloem) maar in juni een voorbeeldig gazon te hebben als kenmerkend onderdeel van een Vlaskamptuin uit 1863. Elk jaar weer een uitdaging! 

De meststof die wordt gebruikt is een organische meststof waarbij de getallen het gehalte aangeven van respectievelijk de voedingsstoffen stikstof, fosfaat, kalium en magnesium. Bij Martenastate wordt het terrein twee maal per jaar gemaaid en het maaisel afgevoerd. 

Stinze Stiens maakt een begin met 'Sinusmaaien' op 5 mei 2018.

Stinze Stiens maakt een begin met ‘Sinusmaaien’ op 5 mei 2018. De Notarisappel is in volle bloei.

Bij Stinze Stiens zijn we begonnen met Sinusmaaien https://www.vlinderstichting.nl/sinusbeheer/ Dit houdt in dat telkens ongeveer 40 % van het terrein wordt gemaaid door golvende banen uit te maaien. In totaal kan er dan bijvoorbeeld 6 maal per jaar gemaaid worden. De banen zijn nooit hetzelfde en in er is ook variatie in hoe vaak een stuk per jaar gemaaid wordt (2 a 3 maal per jaar). Het idee is dat er altijd een deel kort gemaaid is een een deel met hogere begroeiing en alles daar tussen in. Dit type beheer is zowel goed voor vlinders en insecten als voor de planten, en mogelijk ook voor de vogels. Voorlopig is het idee om vanaf half mei tot en met half oktober  telkens 40% te maaien in wisselende banen. We hebben net de eerste golvende banen gemaaid en het resultaat ziet er mooi uit. We zijn benieuwd naar de verdere ervaringen. Volgend jaar zijn we weer rond half februari bij jullie terug met de Kalender van de Stinzenflora-monitor.

Activiteiten*:

De deelnemers aan de Stinzenflora-monitor organiseren in het stinzenflora seizoen verschillende activiteiten. Activiteiten die bekend zijn worden hier onder vermeld.
‘Open tuinen’ bij particuliere tuinbezitters worden vaak kort van te voren vermeld in deze kalender en op de websites van de deelnemers. Openstelling is afhankelijk van de bloei van de stinzenplanten en het weer.
Voor mogelijkheden van (groeps)bezoek kunt u VOORAF contact opnemen met de betreffende deelnemer/terrein.
Iedere eigenaar heeft hiervoor eigen regels. Vriendelijk verzoek u hieraan te houden.
Gegevens: zie TERREINEN

Voor in de agenda*:

Mededelingen:

Nieuwe toeristische folder 'Stinzenflora in Friesland'

Nieuwe toeristische folder ‘Stinzenflora in Friesland’

Toeristische folder ‘Stinzenflora in Friesland’: Voor ieder die in het voorjaar erop uit wil is er nu ook een nieuwe handzame folder ‘Stinzenflora in Friesland’ verkrijgbaar bij de toeristisch-recreatieve centra en de aangesloten organisaties (VVV’s en TIP’s). Hij kwam tot standfoor samenwerking van de deelnemers aan de Stinzenflora-monitor en de toeristische organisaties Uytland/Bestemming Noardwest en de regio’s de Greidhoeke en Noardlike Fryske Wâlden. De folder geeft informatie in het Nederlands en Engels en laat zien welke locaties echte bloeiende hotspots van Friesland zijn.

App Stinzenflora (alleen voor Android): De organisatie Nature2U heeft onafhankelijk een app (alleen voor Android) ontwikkeld met informatie over stinzenflora. In deze Stinzenflora app staan alle Nederlandse Stinzenplanten en begeleiders beschreven met land van herkomst en bijzonderheden. De app is samengesteld met stinzenplantenspecialist Heilien Tonckens en natuurfotograaf Wil Leurs, aangevuld met enkele foto’s van waarneming.nl . De planten zijn makkelijk op te zoeken met bloemkleur en vorm of voor de floristen op familie. Daarnaast zijn er ook overzichten van de Stinzenflora van de Vechtstreek en Friesland. Meer informatie via www.nature2U.nl

*Wijzigingen voorbehouden. Raadpleeg altijd de websites van de deelnemers voor de meest recente informatie.